OLIWA (maslina)

Oliwa cieszy się coraz większą popularnością w polskiej kuchni, dla nikogo zaskoczeniem nie jest przy tym to, że skutecznie wypiera znacznie mniej zdrowy olej. Jedyne pytanie, które nasuwa nam się w tym kontekście dotyczy zresztą tego, dlaczego opanowała ona nasze kuchnie tak późno i na nie istnieje jednak odpowiedź. Mówiąc o oliwce mamy na myśli jeden z rodzajów drzew, które możemy spotkać zarówno w Europie i Afryce, jak i w południowej Azji oraz Australii, nie można jednak nie dostrzec tego, że oliwki rosną jedynie na tych terenach, na których mamy do czynienia z odpowiednio łagodnym klimatem. Niestety, choć klimat panujący w naszym kraju nie jest zbyt surowy, oliwka nie jest rośliną, która czuje się w nim dobrze.

Wczasy w Chorwacji mogą być jednak znakomitą okazją do tego, aby zapoznać się z oliwkami, podczas wizyty nad Adriatykiem, można bowiem nie tylko poznać ich smak, ale również dowiedzieć się, jak wygląda profesjonalna uprawa oliwek. Wiecznie zielone i niezbyt wysokie drzewo charakteryzuje się tym, że nigdy nie przekracza dwunastu metrów wysokości, wyróżnia się licznymi odrostami korzeniowymi, a także tym, że jego młode gałązki pokryte są łuskowatymi włoskami. Co ciekawe, oliwki znane są i z tego, że jako drzewa wyjątkowo długowieczne, mogą żyć nawet do tysiąca lat, dając wyjątkową radość kolejnym pokoleniom hodowców. 

Uprawa oliwek, którą tak często obserwujemy, spędzając wakacje w Chorwacji nie jest zresztą żadną nowością, szacuje się bowiem, że ludzie doceniają te wiecznie zielone drzewa już od ponad pięciu tysięcy lat. Trudno jest zresztą dziwić się ich entuzjazmowi, oliwki znajdują bowiem szereg zastosowań. Kojarzą nam się z cennym dodatkiem do sałatek i surówek warzywnych, pizzy i potraw mięsnych, okazuje się jednak, że na południu Europy wykorzystuje się je również w stolarstwie. Nie powinno dziwić nas zresztą i to, że od wieków mówimy o oliwce jako o roślinie leczniczej, a ekstrakt z jej liści jest wykorzystywany jako niezawodny lek, poprawiający ogólną odporność organizmu. Co ciekawe, sam liść oliwki wykazuje również działanie antygrzybiczne, może być więc stosowany nie tylko w postaci ekstraktu, ale również zewnętrznie.

Wraz z rozwojem religii chrześcijańskiej do Polski dotarła zresztą również oliwa z oliwek. Początkowo wykorzystywano ją wyłącznie w czasie obrzędów religijnych, z czasem jednak okazało się, że jest ona nie tylko smacznym, ale i zdrowym dodatkiem do potraw. Dziś można bez trudu kupić ją również w polskich sklepach, ciągle jednak panuje przeświadczenie, że najsmaczniejsza jest ta, którą przywieziemy bezpośrednio z krajów, w których drzewo oliwne jest uprawiane.  Oliwa z oliwek z pierwszego tłoczenia (a więc ta najbardziej wartościowa) jest zresztą nie tylko bardzo smaczna, ale również wyjątkowo zdrowa. Dodawanie jej do potraw zaleca się między innymi astmatykom i alergikom, w przypadku których z powodzeniem łagodzi reakcje uczuleniowe, wspomaga ona jednak również walkę z miażdżycą oraz chorobami żołądka, a więc tymi schorzeniami, z którymi coraz częściej musi zmagać się współczesny człowiek.